Door Johan Saton, Senior Data Management Consultant bij Valid.

Datadruk is onhoudbaar en dat is een kans

Je staat als woningcorporatie onder enorme druk. De maatschappelijke opgave groeit, de verplichtingen rondom verduurzaming en betaalbaarheid nemen toe, en je moet beslissingen nemen die miljoenen euro’s raken. De onderliggende data is daarbij vaak versnipperd, verouderd of simpelweg onbetrouwbaar. 

De ambitie om voorspellend onderhoud te plegen of de bedrijfsvoering te optimaliseren is er, maar de realiteit is hardnekkig: zonder een solide fundament van onder andere masterdata, governance en datakwaliteit, stopt elke datagedreven droom. In de praktijk zie ik de gevolgen: objectdata die niet klopt, teams die meer tijd kwijt zijn aan het zoeken naar data dan aan het sturen op inzicht, en een groeiend wantrouwen in de eigen rapportages.

Toch is dit het perfecte moment om het tij te keren. Door een aantal fundamentele keuzes te maken, laat je data wél voor je werken. Praktisch, beheersbaar en met direct zichtbaar resultaat.

De weg daar naartoe is geen complex, meerjarig IT-traject. Het is een reeks van pragmatische keuzes en fundamentele inzichten die het verschil maken. In mijn ervaring komen de organisaties die écht succes boeken steeds terug op de volgende vijf, cruciale uitgangspunten:

1. Stop met te snel willen, start met het fundament

De grootste valkuil is over-ambitie. Je wilt direct naar het hoogste niveau van datavolwassenheid, zoals predictive maintenance, maar slaat daarbij de fundamentele stappen over. De kern van je datalandschap is niet de transactiedata uit je ERP-systeem, maar de masterdata: de correcte, eenduidige data over je objecten, gebouwen en huurders. Als deze basis niet op orde is, is elke analyse of rapportage die je erop bouwt onbetrouwbaar. De oplossing is simpel, maar cruciaal: begin altijd hier.

2. Governance is geen papier, maar pragmatisch doen

Vergeet het idee van een theoretisch beleidsplan dat in een la verdwijnt. Effectieve data governance ontstaat organisch, in de praktijk. Start een project, leg direct de datastandaarden vast, verbeter de kwaliteit, documenteer wat je doet en verwerk de lessen. Zo bouw je stap voor stap aan een gedragen governancemodel dat leeft in de organisatie, in plaats van alleen op papier.

3. Vertrouwen win je door concrete problemen op te lossen

Een dataplatform wordt pas een strategisch middel als medewerkers en bestuurders ervaren dat het hun werk beter maakt. De sleutel tot adoptie is niet een grootschalige uitrol, maar een kleine, gerichte ingreep. Luister naar de organisatie, identificeer één concreet, pijnlijk probleem en los dat op met een betrouwbaar, gebruiksvriendelijk dashboard. Dat eerste, tastbare succes is het fundament voor vertrouwen. De rest volgt vandaaruit.

4. Moderniseer je security: van open deuren naar Zero Trust

In een wereld waar je met privacygevoelige huurdersinformatie werkt, is het ‘vertrouw-maar-verifieer’-model achterhaald. De moderne aanpak is Zero Trust: niemand heeft standaard toegang tot data. Toegang wordt bepaald op basis van een duidelijke dataclassificatie (bijvoorbeeld, publiek, intern, vertrouwelijk) en de rol van de medewerker. Het is de enige manier om de wildgroei aan toegangsrechten te stoppen en de controle op een beheerbare manier terug te pakken.

5. Combineer interne kennis met externe expertise

De ideale mix is geen volledige outsourcing. Het is een partnerschap waarbij je een interne ‘frontdesk’ hebt: mensen die de business en de processen kennen. Zij werken samen met externe specialisten die de diepgaande datakennis inbrengen. Cruciaal hierbij is een harde afspraak over structurele kennisoverdracht en borging in de operatie. Zo voorkom je een vendor lock-in en bouw je duurzaam aan je eigen datavolwassenheid.

Wat kun je morgen al doen?

De weg naar een datagedreven organisatie hoeft niet complex te zijn. Start vandaag nog met deze drie heldere acties:

1. Maak masterdata en datakwaliteit een strategische prioriteit: Agendeer het in het managementteam, benoem een eigenaar en start bij object- en vastgoeddata als vaste referentie voor de hele keten.
2. Kies maximaal drie KPI’s: Focus op de indicatoren die er écht toe doen voor de koers van de corporatie.
3. Bouw aan de cultuur: Start met de kleine, concrete successen die vertrouwen en enthousiasme creëren.

Het fundament is de enige versneller. Door nu te investeren in de basis van datakwaliteit, governance en security, maak je het verschil voor de huurder van morgen.

Over Johan Saton

Johan Saton is Senior Data Management Consultant bij Valid. Met ruime ervaring en diepgaande expertise in datamodellering, data governance, datakwaliteit en datastrategie helpt hij organisaties om hun datafundament te versterken en waardevolle inzichten te ontsluiten. Hij bekijkt dit altijd vanuit een pragmatische blik en helpt de business om de leiding te nemen in hun datamanagementprogramma en projecten. Johan weet complexe datavraagstukken te vertalen naar heldere, werkbare oplossingen.